Trong vô vàn các vị Bồ Tát, tượng Văn Thù Bồ Tát luôn giữ một vị trí đặc biệt trong lòng Phật tử bởi Ngài là biểu tượng tối cao của trí tuệ. Việc tìm hiểu về Ngài không chỉ là học hỏi về một hình tượng mà còn là con đường để khai mở trí tuệ cho chính mình, hướng đến sự giác ngộ và giải thoát khỏi vô minh.
Bồ Tát Văn Thù: Đại Diện Cho Trí Tuệ Vô Biên
Văn Thù Bồ Tát là một trong Tứ Đại Bồ Tát được tôn thờ rộng rãi trong Phật giáo Đại thừa. Ngài được biết đến với danh hiệu Đại Trí Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát, biểu trưng cho trí tuệ viên mãn, sự tinh thông Phật pháp và khả năng dẫn dắt chúng sinh thoát khỏi u mê. Hình tượng của Ngài luôn khơi gợi niềm tin vào sức mạnh của trí tuệ, là ngọn đèn soi sáng con đường tu học cho những ai khao khát tìm cầu chân lý.
Nguồn Gốc và Ý Nghĩa Danh Hiệu của Văn Thù Sư Lợi
Danh hiệu Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát bắt nguồn từ tiếng Phạn “Mañjuśrī”, được phiên âm sang Hán Việt là “Văn Thù Sư Lợi”. Trong tiếng Việt, Ngài thường được gọi ngắn gọn là Văn Thù Bồ Tát. Danh hiệu này mang ý nghĩa “Diệu Đức” (phẩm đức thù thắng) và “Diệu Cát Tường” (điềm lành tốt đẹp). Đôi khi, Ngài cũng được gọi là “Diệu Âm” vì khả năng dùng âm thanh diệu pháp để giáo hóa chúng sinh.
Ngài được xem là vị Bồ Tát có trí tuệ đứng đầu, thường thay mặt Đức Thế Tôn thuyết giảng Chánh pháp. Trong nhiều kinh điển, Văn Thù Bồ Tát còn đóng vai trò là người giới thiệu những thời pháp quan trọng của Đức Phật, giúp chúng sinh thấu hiểu sâu sắc hơn về giáo lý nhiệm màu, từ đó tìm thấy con đường tu tập đúng đắn cho bản thân.
Những Biểu Tượng Đặc Trưng của Tượng Văn Thù Bồ Tát
Tượng Văn Thù Bồ Tát dễ dàng được nhận biết qua một số đặc điểm hình tướng đặc trưng. Trên tay phải của Ngài thường cầm một thanh kiếm (lưỡi gươm) đang bốc lửa, giơ lên cao. Thanh kiếm này tượng trưng cho Trí Tuệ Bát Nhã, có khả năng cắt đứt mọi vô minh, phiền não, những sợi dây ràng buộc con người trong vòng luân hồi sinh tử. Nó dẫn dắt chúng sinh đến bến bờ giác ngộ và giải thoát.
Cánh tay trái của Ngài thường cầm cuộn kinh Bát Nhã Tâm Kinh hoặc một bông hoa sen mà trên đó có một viên bảo châu. Cuộn kinh biểu trưng cho sự tỉnh thức, giác ngộ, là cẩm nang dẫn lối đến trí tuệ viên mãn. Bông hoa sen lại tượng trưng cho sự thanh tịnh, dù sống trong bùn nhơ nhưng không nhiễm ô, ám chỉ rằng dù ở giữa thế giới ô trọc, chúng ta vẫn có thể giữ tâm trong sáng và không khởi tham ái.
Tượng Văn Thù Bồ Tát cưỡi sư tử bằng đồng dát vàng tinh xảo, thể hiện trí tuệ dũng mãnh.
Văn Thù Bồ Tát thường được miêu tả ngồi trên lưng một con sư tử xanh. Hình ảnh sư tử xanh là biểu pháp cho oai lực của trí tuệ. Sư tử là chúa tể rừng xanh, có sức mạnh và oai lực vượt trội các loài khác, dùng để thể hiện trí tuệ của Bồ Tát có năng lực rộng lớn, có thể chiến thắng mọi phiền não ám chướng, không gì có thể ngăn cản.
Sự Đồng Hành Của Tượng Văn Thù Bồ Tát và Phổ Hiền Bồ Tát
Trong thế giới Hoa Tạng, tượng Văn Thù Bồ Tát và Phổ Hiền Bồ Tát thường song hành cùng với Đức Phật Tỳ Lô Giá Na, tạo thành bộ ba Hoa Nghiêm Tam Thánh. Đây là hai vị Đại Bồ Tát được nhắc đến rất nhiều trong kinh Hoa Nghiêm. Sau khi nghe Phật Thích Ca thuyết pháp, hai vị Bồ Tát này đã phát nguyện vãng sanh và khuyến khích các Bồ Tát ở Thế giới Hoa Tạng vãng sanh về Thế Giới Cực Lạc của Đức Phật A Di Đà.
Văn Thù Bồ Tát đại biểu cho Đại Trí, tức là trí tuệ vĩ đại, khả năng thấu hiểu vạn pháp. Trong khi đó, Phổ Hiền Bồ Tát là đại biểu cho Đại Hạnh, tức là hạnh nguyện rộng lớn, hành động từ bi không giới hạn. Sự kết hợp giữa trí tuệ và hạnh nguyện là nền tảng vững chắc cho con đường tu tập và giác ngộ trong Phật giáo. Mỗi Ngài đều có một biểu pháp riêng để giáo dục chúng sanh, nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của cả việc học hỏi và thực hành.
Ý Nghĩa Tâm Linh Khi Thờ Phụng Bộ Tượng Hai Ngài
Khi thờ phụng, tượng Văn Thù Bồ Tát và tượng Phổ Hiền Bồ Tát thường được đặt chung, tượng trưng cho hai nền tảng quan trọng của Phật pháp: Trí Tuệ (Đại Trí) và Hành Nguyện (Đại Hạnh). Trí tuệ soi sáng để nhận diện đúng sai, thiện ác, còn hành nguyện là thực thi những điều tốt đẹp, lợi ích cho chúng sinh. Chúng là hai chân giúp chúng ta đứng vững trên con đường tu hành và chánh đạo.
Việc thờ tượng Văn Thù Bồ Tát không phải để cầu xin các Ngài bảo hộ hay che chở một cách bị động. Ngược lại, đó là lời nhắc nhở rằng chúng ta cần phải phát đại nguyện, có hành lớn và trí tuệ dũng mãnh để cắt đứt mọi chấp trước, tự tư tự lợi, danh vọng lợi dưỡng, ngũ dục lục trần, tham sân si mạn. Chỉ khi chân thành thực hành theo những lời dạy của Đức Thế Tôn, chúng ta mới có thể đạt được sự cảm ứng và luôn được các Ngài bảo hộ, che chở trên bước đường tu tập.
Hành Trình Phát Triển của Tượng Văn Thù Bồ Tát Trong Phật Giáo
Hình tượng tượng Văn Thù Bồ Tát đã trải qua một hành trình phát triển lâu dài trong lịch sử Phật giáo, từ những mô tả trong kinh điển sơ kỳ đến các tác phẩm nghệ thuật đồ sộ. Ban đầu, Ngài xuất hiện chủ yếu trong các kinh Bát Nhã, biểu thị trí tuệ siêu việt. Dần dần, hình tượng của Ngài được khắc họa chi tiết hơn, với các đặc điểm như thanh kiếm trí tuệ, kinh Bát Nhã và sư tử xanh, trở thành một trong những Bồ Tát được tôn kính nhất.
Sự phát triển này không chỉ thể hiện qua các tác phẩm điêu khắc, hội họa mà còn qua các nghi lễ, nghi quỹ thờ cúng. Mỗi vùng miền, mỗi quốc gia có thể có những biến thể nhỏ trong cách thể hiện, nhưng ý nghĩa cốt lõi về trí tuệ của tượng Văn Thù Bồ Tát luôn được giữ vững, truyền cảm hứng cho hàng triệu Phật tử trên khắp thế giới.
Chất Liệu Chế Tác Tượng Văn Thù Bồ Tát Phổ Biến
Trong nghệ thuật Phật giáo, việc chế tác tượng Văn Thù Bồ Tát được thực hiện bằng nhiều chất liệu khác nhau, mỗi loại mang một vẻ đẹp và ý nghĩa riêng. Từ những chất liệu truyền thống như đồng, gỗ, đá, gốm sứ cho đến những chất liệu hiện đại như composite và lưu ly, mỗi pho tượng đều là kết tinh của lòng thành kính và tài hoa của người nghệ nhân. Sự đa dạng về chất liệu giúp Phật tử có nhiều lựa chọn phù hợp với điều kiện và tâm nguyện của mình khi muốn thỉnh tượng Văn Thù Bồ Tát về thờ phụng.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Đồng: Vẻ Đẹp Vĩnh Cửu
Đồng là một trong những nguyên liệu truyền thống và quý giá nhất để đúc tượng Phật, đồ thờ cúng và các vật phẩm tâm linh. Các sản phẩm làm từ đồng có độ bền vượt trội, và thậm chí giá trị vật chất lẫn tinh thần của chúng còn gia tăng theo thời gian. Chính vì vậy, tượng Văn Thù Bồ Tát bằng đồng luôn là lựa chọn hàng đầu cho những ai tìm kiếm sự trường tồn và trang nghiêm.
Những pho tượng Văn Thù Bồ Tát bằng đồng thường được chế tác rất tinh xảo, thể hiện rõ nét thần thái uy nghiêm và từ bi của Ngài. Mặc dù đồng có thể bị oxy hóa theo thời gian, nhưng chỉ cần đánh bóng lại, tượng vẫn giữ nguyên hình dáng và vẻ đẹp vốn có. Ngày nay, với sự phát triển của khoa học công nghệ, nhiều pho tượng đồng còn được phủ các lớp sơn công nghệ nano chống oxy hóa hoặc dát vàng 24K bằng công nghệ nano, giúp bề mặt tượng bám chắc và bền đẹp hơn, duy trì vẻ rực rỡ qua hàng thế kỷ.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Gỗ: Nghệ Thuật Điêu Khắc Tinh Xảo
Gỗ là một chất liệu tự nhiên mang đến vẻ đẹp ấm cúng và gần gũi cho tượng Văn Thù Bồ Tát. Việc chế tác tượng gỗ đòi hỏi người nghệ nhân phải bỏ ra rất nhiều công sức và sự tỉ mỉ để đạt được độ tinh xảo mong muốn. Nhờ đặc tính mềm mại của gỗ, các nghệ nhân có thể dễ dàng điêu khắc những đường nét chi tiết, tạo nên những pho tượng Văn Thù Bồ Tát bằng gỗ có hồn và đầy tính nghệ thuật.
Tuy nhiên, gỗ tươi có độ ẩm nhất định nên cần trải qua quá trình xử lý kỹ lưỡng để đạt độ cứng ổn định, tránh bị cong vênh, nứt nẻ hay mối mọt theo thời tiết. Để bảo vệ tượng gỗ khỏi côn trùng và ẩm mốc, các nghệ nhân thường sử dụng công nghệ phủ các hạt nano tạo độ cứng và mịn màng cho bề mặt sản phẩm. Điều này giúp tăng cường độ bền và tuổi thọ cho tượng Văn Thù Bồ Tát bằng gỗ, đảm bảo vẻ đẹp trang nghiêm lâu dài.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Gốm Sứ: Nét Thanh Cao Truyền Thống
Từ xa xưa đến nay, gốm sứ đã đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra các sản phẩm nghệ thuật và tâm linh, trong đó có tượng Văn Thù Bồ Tát bằng gốm sứ. Một pho tượng Phật bằng sứ được xem là rất quý bởi quá trình chế tác kỳ công và sự mong manh dễ vỡ của chất liệu, đòi hỏi sự cẩn trọng tuyệt đối từ người thợ.
Những pho tượng Văn Thù Bồ Tát bằng gốm sứ thường phải trải qua nhiều công đoạn sản xuất tỉ mỉ. Sản phẩm thô được nung từ đất sét dưới nhiệt độ hàng nghìn độ C trong thời gian dài, sau đó được các nghệ nhân vẽ tay những đường nét tinh tế. Việt Nam nổi tiếng với gốm Bát Tràng, trong khi Trung Quốc có gốm Nghi Hưng, Giang Tây, Phúc Kiến, và Đài Loan cũng là nơi kế thừa tinh hoa gốm sứ cổ truyền. Những sản phẩm sứ từ các địa danh này đều được ưa chuộng trên khắp thế giới bởi vẻ đẹp thanh cao và sự trang nghiêm khó tả.
Bộ tượng Văn Thù Bồ Tát và Phổ Hiền Bồ Tát bằng bột đá cẩm thạch màu thiên thanh trang nghiêm.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Đá: Sự Vững Chãi Từ Tự Nhiên
Đá là một trong những vật liệu được sử dụng phổ biến nhất để tạc tượng Văn Thù Bồ Tát, đặc biệt là những pho tượng lớn đặt ngoài trời. Đặc tính cứng và bền bỉ của đá giúp các tác phẩm chịu được sự khắc nghiệt của thời gian và thời tiết, không lo bị hư hại. Điều này đã khiến đá trở thành vật liệu quý trọng trong việc chế tác đồ thờ, tượng Phật và các dụng phẩm tâm linh từ ngàn xưa.
Việc tạc tượng Văn Thù Bồ Tát bằng đá đòi hỏi nhiều yếu tố. Loại đá phải là những loại tốt, đẹp và ít vân để diện tượng được trơn đẹp. Hơn nữa, tay nghề của nghệ nhân phải rất khéo léo và tỉ mỉ vì đá vốn cứng, rất khó tạc. Một sai lầm nhỏ cũng không có cơ hội sửa chữa. Do đó, người nghệ nhân phải là người có kinh nghiệm lâu năm, am hiểu Phật pháp để pho tượng được tạo ra thực sự đẹp và có hồn, truyền tải được thần thái của Đại Trí Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát.
Ngày nay, công nghệ làm tượng Phật bằng bột đá đã khắc phục được nhiều khó khăn. Đá được xay mịn thành bột, trộn với phụ gia, đổ vào khuôn và tạo thành sản phẩm có độ mỹ thuật cao, độ bền không kém gì đá tự nhiên. Công nghệ này còn cho phép sơn phủ nano, dát vàng các chi tiết tinh xảo, giúp diện tượng trở nên vô cùng đẹp đẽ và trang nghiêm, lan tỏa tướng hảo của Phật đến với mọi người.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Composite: Đột Phá Công Nghệ Hiện Đại
Trước đây, việc sản xuất tượng Văn Thù Bồ Tát phụ thuộc hoàn toàn vào chất liệu tự nhiên và tay nghề thủ công của nghệ nhân, khiến việc lưu thông tượng gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, công nghệ hiện đại đã cho phép các xưởng sản xuất tạo ra tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite với chi phí thấp hơn nhưng vẫn đảm bảo diện tượng đẹp và độ bền cao.
Nhiều người có thể còn e ngại khi thỉnh tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite vì nghĩ đây là nhựa thông thường, không bền. Tuy nhiên, chất liệu composite dùng trong tượng Phật khác biệt đáng kể so với composite gia dụng. Các xưởng sản xuất tượng tâm linh thường lựa chọn hạt nhựa sạch, kết hợp với các chất phụ gia tăng cường độ kết dính và gia cố khung bằng sợi carbon. Điều này giúp pho tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite có chất lượng cao nhất, độ bền vượt trội theo thời gian.
Trong Phật pháp, điều cốt lõi là nương tựa vào Phật và lời Phật dạy để sửa tâm đổi tính. Vì thế, tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite cũng bình đẳng với tượng làm bằng gỗ, đá, đồng hay lưu ly. Quan trọng là khi chiêm bái, chúng ta khởi được tâm chí thành, học tập theo hạnh nguyện của Ngài để nâng cao trí tuệ và phước đức.
Tượng Văn Thù Bồ Tát và Phổ Hiền Bồ Tát bằng composite dát vàng, tinh xảo và bền đẹp.
Tượng Văn Thù Bồ Tát Bằng Lưu Ly: Ánh Sáng Tinh Khiết
Lưu ly là một chất liệu quý hiếm, mang vẻ đẹp trong sáng, lấp lánh và vô cùng trang nghiêm. Những vật dụng, đồ thờ cúng hay tượng Văn Thù Bồ Tát bằng lưu ly đều khiến mọi người yêu thích và kính ngưỡng bởi vẻ đẹp thanh khiết, toát lên sự trang trọng khó tả.
Lưu ly có đặc tính vật lý là độ cứng cao nhưng lại rất giòn, do đó việc chế tác sản phẩm đòi hỏi sự cẩn trọng và khéo léo tuyệt đối từ người nghệ nhân. Một chút bất cẩn cũng có thể làm hỏng cả sản phẩm. Vì vậy, tượng Văn Thù Bồ Tát bằng lưu ly luôn là những sản phẩm có giá trị cao, thể hiện sự tinh hoa của nghệ thuật và tâm linh.
Mặc dù quý hiếm và sang trọng, tượng Văn Thù Bồ Tát bằng lưu ly vẫn có thể phù hợp với nhiều Phật tử. Bên cạnh những pho tượng lớn được cúng dường tại chùa hay thờ tại gia có điều kiện, có những mẫu tượng lưu ly nhỏ gọn có thể đặt trên xe hơi hoặc bàn làm việc để hàng ngày chiêm bái, nhắc nhở bản thân về trí tuệ và sự thanh tịnh. Các sản phẩm lưu ly chất lượng cao thường đến từ Đài Loan, Phúc Kiến, nổi tiếng với kỹ thuật chế tác điêu luyện.
Tượng Văn Thù Bồ Tát bằng lưu ly trong suốt, thể hiện sự thanh tịnh và trí huệ.
Lựa Chọn Tượng Văn Thù Bồ Tát Phù Hợp Cho Gia Chủ
Việc lựa chọn tượng Văn Thù Bồ Tát để thờ phụng là một quyết định mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc. Gia chủ cần cân nhắc nhiều yếu tố để chọn được pho tượng phù hợp nhất với không gian thờ cúng, điều kiện kinh tế và tâm nguyện của bản thân. Mỗi chất liệu từ đồng, gỗ, đá, gốm sứ đến composite hay lưu ly đều có những ưu điểm riêng về độ bền, vẻ đẹp và giá trị.
Quan trọng hơn cả là sự thành tâm khi thỉnh tượng và ý nguyện học hỏi theo trí tuệ của Ngài. Kích thước tượng cũng cần hài hòa với không gian ban thờ, không quá lớn gây choáng ngợp cũng không quá nhỏ khó chiêm ngưỡng. Lựa chọn một pho tượng Văn Thù Bồ Tát mà khi nhìn vào, gia chủ cảm thấy tịnh tâm, hoan hỷ và được nhắc nhở về con đường tu tập chính là lựa chọn tốt nhất.
Cách Bài Trí Tượng Văn Thù Bồ Tát Trang Nghiêm
Bài trí tượng Văn Thù Bồ Tát một cách trang nghiêm thể hiện lòng thành kính và sự tôn trọng đối với giáo pháp. Tượng thường được đặt ở vị trí cao nhất và chính giữa ban thờ, hoặc bên trái của Đức Phật Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni (từ góc nhìn của người đứng đối diện). Nếu thờ cùng Phổ Hiền Bồ Tát, tượng Văn Thù Bồ Tát sẽ đặt ở vị trí bên trái và Phổ Hiền Bồ Tát bên phải Đức Phật.
Không gian xung quanh tượng cần được giữ gìn sạch sẽ, thoáng đãng và thanh tịnh. Tránh đặt tượng ở những nơi ồn ào, thiếu trang nghiêm như gần nhà vệ sinh, phòng ngủ hoặc những nơi dễ bị bụi bẩn, ô uế. Việc cúng dường hoa quả tươi, nước sạch và thắp hương là cách thể hiện sự thành kính, nhưng điều cốt yếu vẫn là giữ tâm thanh tịnh và thực hành lời Phật dạy mỗi ngày.
Tại Pháp Phục Nguyên Dung, chúng con luôn nỗ lực chọn lọc các mẫu tượng Văn Thù Bồ Tát với chất lượng tốt nhất từ các xưởng làm tượng có uy tín tại Đài Loan, Phúc Kiến và Việt Nam. Mong rằng các mẫu tượng này sẽ đáp ứng được nhu cầu của quý nhà Chùa và quý khách. Khi chiêm bái tượng Văn Thù Bồ Tát, chúng ta được nhắc nhở về sức mạnh của trí tuệ, khả năng phá tan vô minh và hướng tới sự giác ngộ viên mãn. Pháp Phục Nguyên Dung hy vọng được góp phần nhỏ vào việc gieo duyên trí tuệ đến với mọi người.
FAQ Về Tượng Văn Thù Bồ Tát
-
Văn Thù Bồ Tát là ai và ý nghĩa tên Ngài là gì?
Văn Thù Bồ Tát (Mañjuśrī) là biểu tượng tối cao của trí tuệ trong Phật giáo Đại thừa. Tên Ngài có nghĩa là “Diệu Đức” và “Diệu Cát Tường”, thể hiện phẩm hạnh và điềm lành cao quý. -
Tượng Văn Thù Bồ Tát thường cầm những pháp khí gì và chúng có ý nghĩa gì?
Tượng Văn Thù Bồ Tát thường cầm thanh kiếm bốc lửa (biểu tượng trí tuệ cắt đứt phiền não) và cuộn kinh Bát Nhã (biểu tượng giác ngộ). Đôi khi Ngài cũng cầm hoa sen (thanh tịnh). -
Tại sao Văn Thù Bồ Tát lại cưỡi sư tử xanh?
Sư tử xanh là biểu tượng cho oai lực của trí tuệ, khả năng chiến thắng mọi chướng ngại và phiền não ám, giống như sư tử là chúa tể rừng xanh không gì địch nổi. -
Mối quan hệ giữa Văn Thù Bồ Tát và Phổ Hiền Bồ Tát là gì?
Văn Thù Bồ Tát (Đại Trí) và Phổ Hiền Bồ Tát (Đại Hạnh) là hai vị Bồ Tát thường đi cùng nhau, biểu tượng cho trí tuệ và hành nguyện, là hai yếu tố cần thiết cho sự tu tập và giác ngộ. -
Nên thờ tượng Văn Thù Bồ Tát ở đâu trong nhà?
Nên đặt tượng Văn Thù Bồ Tát ở vị trí cao nhất, trang nghiêm nhất trên ban thờ, giữ gìn sạch sẽ và tránh những nơi ô uế. Nếu thờ chung với Đức Phật, Ngài thường đặt bên trái Đức Phật. -
Việc thờ tượng Văn Thù Bồ Tát có ý nghĩa gì đối với Phật tử?
Thờ tượng Văn Thù Bồ Tát là để nhắc nhở bản thân về việc học hỏi, trau dồi trí tuệ, cắt đứt phiền não và thực hành lời Phật dạy, hướng tới sự giác ngộ và giải thoát. -
Tượng Văn Thù Bồ Tát được làm từ những chất liệu phổ biến nào?
Tượng Văn Thù Bồ Tát được chế tác từ nhiều chất liệu như đồng, gỗ, đá, gốm sứ, composite và lưu ly, mỗi loại mang vẻ đẹp và giá trị riêng biệt. -
Tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite có bền không?
Tượng Văn Thù Bồ Tát bằng composite hiện nay được sản xuất với công nghệ tiên tiến, sử dụng hạt nhựa sạch và gia cố sợi carbon, đảm bảo độ bền cao và chất lượng thẩm mỹ tốt. -
Làm thế nào để chọn được tượng Văn Thù Bồ Tát phù hợp?
Việc chọn tượng Văn Thù Bồ Tát nên dựa trên chất liệu, kích thước phù hợp với không gian thờ cúng, điều kiện kinh tế và quan trọng nhất là cảm giác thanh tịnh, hoan hỷ khi chiêm bái tượng. -
Tượng Văn Thù Bồ Tát có liên quan đến vị Phật nào?
Văn Thù Bồ Tát thường xuất hiện như thị giả của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni và là một trong hai vị Bồ Tát trong Hoa Nghiêm Tam Thánh cùng với Đức Phật Tỳ Lô Giá Na và Phổ Hiền Bồ Tát.
